F-gassen certificering voor aircosystemen verandert: dit moet je weten
Sinds maart 2026 is de regelgeving rondom koudemiddelen voor aircosystemen opnieuw ingrijpend veranderd. Installateurs krijgen te maken met aangescherpte eisen en de nieuwe certificering voor zowel synthetische als natuurlijke koudemiddelen, waaronder R290 (propaan) is ingegaan (BRL-100 en 200). Wat houden deze veranderingen in, en hoe bereid je je voor?
Waarom deze veranderingen?
De nieuwe certificeringseisen vloeien voort uit een Europese verordening (2024/573) die de milieu-impact van koudemiddelen in aircosystemen en warmtepompen wil verkleinen. Waar synthetische F-gassen nu nog veel worden gebruikt, wordt de overstap gemaakt naar natuurlijke alternatieven zoals propaan, CO₂ en ammoniak. Deze natuurlijke koudemiddelen hebben een lagere GWP (Global Warming Potential), maar brengen ook andere nieuwe uitdagingen met zich mee, zoals giftigheid, brandbaarheid en explosiegevaar. Daarom wordt certificering op het gebied van veilig werken met deze stoffen verplicht en gewijzigd.
Nieuwe certificaten en verplichtingen
De huidige F-gassen certificering wordt vervangen door deze certificaten:
- A1-certificaat: F-gassen en natuurlijke koudemiddelen ongeacht de inhoud
- A2-certificaat: F-gassen en natuurlijke koudemiddelen tot een inhoud van 3 kg split of 6 kg hermetisch afgesloten
- B- certificaat: specifiek voor CO2
- C- certificaat: voor ammoniak
Sinds september 2025 moeten alle installateurs die met koudemiddelen werken, beschikken over een van deze nieuwe certificaten. Veel installateurs hebben al een voorsprong genomen door vakbekwaamheidscertificaat zoals B1 en B3 te halen. Voor bestaande F-gassen gecertificeerde geldt een overgangsperiode tot 12 maart 2029. In deze periode kunnen zij een training volgen om hun certificering aan te vullen. Nieuwe instromers moeten direct de volledige A1- of A2-certificering behalen.
Elke 7 jaar bijspijkeren
Daarnaast wordt hercertificering elke zeven jaar verplicht gesteld. Daarbij is er vanuit de overheid gekeken hoe de hercertificering kan aansluiten bij de vaardigheden die monteurs al hebben. Je hoeft dus niet het hele examen te doen voor 12 maart 2029 als je al certificaten hebt.
Wat betekent dit voor de praktijk?
Volgens Marc Hendriks, Manager Sales bij opleidingscentrum ROVC, hebben de nieuwe eisen een grote impact op installateurs. “Het gaat verder dan alleen een nieuw certificaat halen. Bedrijven die airco’s plaatsen moeten hun processen, handboeken en werkinstructies aanpassen aan de nieuwe regels. Dit vereist een strategische aanpak, waarbij je kijkt naar de aard van je projecten en je bestaande klantenbestand.”
Er geldt een overgangsperiode tot 31 augustus 2026 om te voldoen aan deze nieuwe eisen. Denk daarbij aan de aanpassing van de etikettering maar ook bijvoorbeeld het inrichten van inspectie van persoonlijke detectie. Deze moeten aansluiten bij de nieuwe BRL-100 v.3.0. Er geldt wel een afbakening voor veiligheidsprocedures. Zaken die vanuit de Arbeidsomstandighedenwet moeten worden geregeld staan los van de BRL-100.
De afbouw van synthetische koudemiddelen gaat geleidelijk. Tegelijkertijd groeit de vraag naar systemen met natuurlijke koudemiddelen. Dit vraagt van installateurs dat ze met beide typen installaties kunnen werken, wat extra kennis en vaardigheden vereist. Belangrijk te weten is dat koudemiddelen als R410a nog wel toegepast mogen worden in bestaande aircosystemen. Wel is er een maximum F-gas quotum; dit betekent dat de hoeveelheid hoog GWP koudemiddelen de komende jaren drastisch worden teruggebracht en dit de prijzen sterk doet verhogen.
Installeer je aircosystemen en wil je meer weten over de nieuwe certificering? Brancheorganisaties zoals de NVKL en Techniek Nederland en opleidingsinstituten bieden uitgebreide informatie en trainingen.