Dunkelflaute en andere vaktermen: 5 buzzwoorden uit de energietransitie helder uitgelegd

In een tijd waarin de energietransitie in razend tempo doorzet, worden professionals in de installatiebranche overspoeld met nieuwe technieken, concepten en bijbehorende terminologie. Voor wie zich afvraagt wat al die veelgebruikte vaktermen nu precies betekenen, biedt Corné de Meijer, Directeur Gebouw Gebonden Installaties bij Hoppenbrouwers, heldere uitleg over vijf opvallende buzzwoorden binnen de sector. Zijn toelichting verscheen op de website van Hoppenbrouwers.

1.    Peak shaving
Bij peak shaving worden pieken in het stroomverbruik afgevlakt met behulp van een buffer, zoals een batterij. “Bij pieken wordt in één keer veel stroom uit het net gehaald. Door eerder opgeslagen energie op deze momenten in te zetten, verplaatst de piek, zodat het net niet zwaar wordt belast.” Voor huishoudens met een dynamisch energiecontract betekent dit dat ze stroom kunnen opslaan op goedkope momenten. Bedrijven profiteren door binnen hun contractueel vermogen te blijven, zonder direct hun aansluiting te hoeven verzwaren.
2.    Load balancing
In tegenstelling tot peak shaving, waarbij bestaande pieken worden opgevangen, draait load balancing om het actief spreiden of verplaatsen van energieverbruik over de tijd. Denk aan het starten van energie-intensieve processen op momenten dat er veel duurzame energie beschikbaar is of de stroomprijs laag ligt. Door dit gespreide gebruik wordt het energienet minder belast en blijft het energieverbruik voorspelbaarder.
3.    Dunkelflaute
Een term met een Duitse oorsprong: dunkelflaute combineert dunkelheit (duisternis) en flaute (windstilte) en beschrijft een periode waarin zon en wind nauwelijks energie leveren. “De term definieert een periode waarin er weinig duurzame energie kan worden opgewekt, omdat de zon niet schijnt en het tegelijkertijd windstil is.” Vooral in de wintermaanden kan dit tot problemen leiden en hoge stroomprijzen veroorzaken.
4.    Curtailment
Bij overproductie van duurzame energie – bijvoorbeeld op zonnige of winderige dagen – kan het elektriciteitsnet overbelast raken. De oplossing is dan curtailment: het tijdelijk beperken van de opwekking. Een praktijkvoorbeeld is Larco Foods, dat een energiemanagementsysteem inzet om zonnepanelen en vriescellen slim aan te sturen. “Op zonnige dagen, wanneer de vriescel weinig stroom verbruikt, schakelt het systeem de zonnepanelen tijdelijk uit om teruglevering te voorkomen.”
5.    Energy trading
De handel in energie (energy trading) groeit razendsnel. Voor consumenten betekent dit energie gebruiken of opslaan als die goedkoop is, en terugleveren wanneer de prijs stijgt. Op grotere schaal helpt energy trading bij het voorkomen van onbalans en congestie in het net. Marktpartijen kunnen inspelen op afwijkingen door tijdelijk meer of minder energie af te nemen of te leveren. Zo wordt het net ontlast, zonder fysieke uitbreiding.

De Meijer benadrukt het belang van kennisdeling in de sector: “Hoewel de ontwikkelingen snel gaan, is het voor zowel consumenten als bedrijven belangrijk om op de hoogte te blijven van de nieuwste trends en termen. Zo blijft de energietransitie voor iedereen begrijpelijk en toegankelijk.”