Is zomernachtventilatie wel zo efficiënt?

Als we het over verduurzaming van gebouwen hebben, gaat het bijna altijd over energie en isolatie. Maar welke rol spelen installaties daarbij? Ontwerpen - en gebruiken - we die wel op de juiste manier? Volgens mij laten we ons te veel afleiden door termen als energieneutraal en zomernachtventilatie en hebben we te weinig oog voor het creëren van een betere afstemming tussen het moment van energie opwekken en energie gebruiken. Daar is meer winst te halen.

Zo’n 80% van de kantoren in Nederland verspilt gemiddeld 25-30% energie. Het terugdringen van deze verspilling is al langer een van de belangrijkste uitdagingen waar we in dit land nu voor staan. Daarbij hebben we van oudsher meer oog voor ons energieverbruik in de winterperiode - als we kantoren en gebouwen verwarmen - dan in de zomer - als we juist extra koeling nodig hebben? Toch verspillen we juist dan ook veel energie!

Overcapaciteit

In de zomer - als de zon volop schijnt - leveren zonnepanelen overdag vaak een overcapaciteit aan duurzame energie. ’s Nachts gebruiken we dan de luchtbehandelingsinstallatie om onze panden af te laten koelen, zomernachtventilatie. Deze vorm van passieve koeling wordt gezien als een energiearme vorm van koeling. Maar klopt dit beeld? Is dit de meest energiebesparende en duurzame keuze? We laten namelijk veel gratis energie overdag ongebruikt. Bovendien zetten we in plaats van duurzame energie, vooral ‘vuile’ energie in.

Energienet

Beter zou zijn het overschot aan duurzame energie dat overdag is opgewekt, hiervoor te gebruiken, bijvoorbeeld door het plaatsen van extra koeling in het pand. Dit zorgt niet alleen voor een betere energiebalans, maar ook voor lagere energiekosten. En dat heeft weer vooral te maken met het tijdstip waarop energie wordt gebruikt, maar ook aan het stroomnet wordt geleverd. Los daarvan blijft het curieus en weinig duurzaam om overdag energie aan de netbeheerder te leveren om ’s avonds een bepaalde hoeveelheid weer terug te vragen.

Ongelijke netbelasting

Hoe veranderen we dit? Door installaties op een andere manier te ontwerpen en te gebruiken. In plaats van panden te voorzien van zomernachtventilatie - vanuit de wens om energieneutraal te zijn - zou het slimmer zijn vooral te kijken naar hoe je een betere afstemming creëert tussen het moment van energie opwekken en energie gebruiken. Door installaties op dat punt efficiënter te maken, gaan we straks eindelijk optimaal gebruik maken van een wisselende vraag naar energie en aanbod van energie. En dat scheelt, ook in onze portemonnee. Bovendien realiseren we op die manier een gelijkmatiger netbelasting en leveren we tevens een positieve bijdrage aan het gebruik van (duurzame) groene energie. Goed idee?