…wij lopen met zijn allen vast!

Nederland doet het goed op het gebied van duurzaamheid. Zeker in vergelijking tot andere Europese landen, scoren we op tal van parameters uitstekend. Toch hapert de motor steeds meer. Stijgende kosten, warrige wet-, en regelgeving en volle stroomnetten frustreren initiatieven voor een verdere verduurzaming van ons land. De overheid verzaakt op een aantal punten, maar ook het bedrijfsleven leunt te veel achterover.

Dat Nederland in amper vijf jaar is veranderd van het slechtste duurzame jongetje in de klas, naar het beste duurzame jongetje, is om meerdere redenen goed nieuws: voor het klimaat, voor de inwoners, maar ook voor het bedrijfsleven. Eens te meer is komen vast te staan dat investeren in het klimaat loont. Daarom willen burgers en ondernemers verder, nieuwe stappen vooruit maken. Maar helaas, de ‘schoen van duurzaamheid’ knelt steeds meer. Neem de afname van zonnepanelen. In geen enkel ander land in Europa zijn er in zo’n korte tijd zoveel zonnepanelen op daken gelegd. Toch staan de meeste grootschalige zonneprojecten nu ‘on hold’. De reden? Er is te weinig capaciteit op het elektriciteitsnet. Bovendien gaan energiebedrijven een terugleververgoeding vragen en wil de overheid de salderingsregeling afschaffen, waardoor huizenbezitters met zonnepanelen straks moeten betalen, in plaats van dat ze ‘verdienen’ aan hun teruggeleverde stroom. Dat Nederlanders als gevolg van deze onbegrijpelijke regelgeving minder animo hebben om in de energietransitie te investeren, is logisch.

In de blubber

De overheid maakt met haar warrige wetgeving en ingewikkelde vergunningen vreemde keuzes op dit gebied. Hierdoor creëert zij een weinig aantrekkelijk landschap voor duurzaamheid: vol kuilen en gaten. Wat mij daarbij het meest irriteert is dat de overheid vaak te weinig anticipeert en faciliteert. Of ze holt voortdurend achter de feiten aan, of ze schept onvoldoende voorwaarden om haar ambities te realiseren. We willen met zijn allen voetballen, maar de overheid is vergeten een bal te regelen of … het veld in te zaaien. Het gevolg? We lopen met zijn allen vast in de blubber!

Op volle toeren!

Om deze modderpoel zo snel als mogelijk te veranderen in een gekortwiekte groene grasmat, doet de overheid er verstandig aan (even) pas op de plaats te maken. Stop met hollen, en denk na over wat nodig is om koploper te blijven: hoe los je de netwerkcongestie op, hoe ga je om met stikstof en pfas, hoe herstel je de saldering, hoe maak je pv-panelen weer aantrekkelijk? Zorg eerst voor antwoorden en vervolgens voor eenduidige regels en vergunningen. Dan kan de motor straks weer op volle toeren draaien!

Tegelijkertijd heeft ook het bedrijfsleven een verantwoordelijkheid in Nederland (nog)duurzamer maken. Met klagen en afwachten komen we geen stap verder en snijden we onszelf uiteindelijk in de vingers. Verstandiger is het om zelf met (technische)oplossingen te komen, zoals het (tijdelijk) realiseren van decentrale (off grid) oplossingen voor opwekking en opslag, zodat bedrijven toch zonnepanelen kunnen plaatsen en toch nieuwe vestigingen kunnen openen. En zo hebben ondernemers nog honderden ideeën. Ik zou zeggen: voor de dag ermee, en help Nederland nog duurzamer te worden!