Tot slot…

Als ik wel eens om mij heen kijk - en andere 65-plussers zie - dan prijs ik mij gelukkig dat ik nog barst van de energie, nog barst van de ideeën en vooral: nog barst van de zin om door te gaan. Toch doe ik dat met deze column juist niet: dit exemplaar is mijn laatste in een lange rij die voor Installatie Totaal al in 2018 begon. Na bijna 8 jaar, stop ik ermee. Ben ik uitgeschreven? Nee, integendeel. Het is meer dat ik gewoon benieuwd ben naar mijn opvolger: wat hij of zij te zeggen heeft, hoe zijn of haar generatie in het leven staat en hoe ze over de business en over onze branche denken. Dus…wie volgt mij als columnist op? 

Als ik ‘tot slot’ nog een keer mij uitspreek over onze business en over de toekomst van onze sector, dan zie ik vooral drie ontwikkelingen: de voortrazende digitalisering, het tekort aan arbeidskrachten en de regelgeving omtrent verduurzaming. Over eerstgenoemde heb ik vanaf deze plek al eens eerder geschreven: volgens mij bieden instrumenten als AI louter kansen voor ondernemers. Ten minste, als u niet te angstig en afwachtend bent ingesteld en u ook de risico’s ervan juist weet in te schatten.

Welke windrichting?

Maar zo positief ik ben over het professionaliseren van processen met digitale technieken, zo onzeker ben ik over de twee laatstgenoemde ontwikkelingen. Waarom? Omdat de impact hiervan mede-afhankelijk is van de keuzes die de nationale overheid maakt. Is AI toch vooral een niet te stoppen, grensoverschrijdende, autonome kracht; de problemen die we ondervinden op het gebied van krapte op de arbeidsmarkt en de regelgeving omtrent verduurzaming, worden deels veroorzaakt door de onduidelijke- en sterk wisselende - windrichting van de laatste twee, drie regeringen. En dat is weer het gevolg van hoe we in Nederland over politiek en democratie denken. Alles doen we in overleg en na overleg. En dat is fantastisch, …. als je wilt genieten van het moment. Maar het lijkt ‘killing’ als je stappen vooruit wilt zetten. 

10e plaats

Als we ‘kosten wat het kost’ willen vasthouden aan de huidige stikstof- en CO2-reductie-afspraken, dan verzeker ik u dat bovengenoemde problemen verder zullen groeien. En dat onze huidige 10e plaats (in 2023 nog de 5e plaats!)op de IMD World Competitiveness-ranglijst van meest concurrerende economieën, nog meer onder druk komt te staan. En dat willen we niet. 

Dus … gaat dat ook niet gebeuren. Want als ik een ding heb geleerd in de afgelopen 40 jaar van ondernemerschap, is dat de rede uiteindelijk zegeviert en dat men uiteindelijk kiest voor continuïteit. Noem mij een optimist, maar ik geloof steevast in een goede afloop. U toch ook? 

Beste lezer, bedankt voor het lezen van mijn columns en voor al uw reacties. Het ga u goed!