Van gas af zonder gedoe

VvE De Wittenberch kiest voor elektrische doorstromers

Wat als verduurzamen niet ingewikkeld hoeft te zijn? In Tilburg bleek de overstap van gas naar elektrisch warm water verrassend eenvoudig. In appartementencomplex De Wittenberch werden de oude centrale gasboilers  vervangen door compacte elektrische doorstromers van AB Sales & Trade. Het resultaat: lagere kosten, meer comfort en een eerlijke verdeling van de energierekening.

In het complex, gebouwd in 1974, waren gasverbruik en onderhoud al jaren een bron van frustratie. De 68 woningen deelden per blok van zeventien één centrale warmwatervoorziening: grote gasgestookte boilers op de bovenste verdieping voorzagen via een circulatieleiding alle appartementen van warm water. Maar de nadelen stapelden zich op. De energierekening was hoog, de kosten werden oneerlijk verdeeld, alleenstaanden betaalden evenveel als gezinnen, en de verouderde leidingen zorgden regelmatig voor lekkages en schade. Een technische commissie ging op zoek naar een toekomstbestendige oplossing en kwam uit bij iets wat verrassend eenvoudig bleek: een decentrale warmwatervoorziening met elektrische doorstromers.

De technische commissie van De Wittenberch maakte een weloverwogen keuze. Doorslaggevend waren de eenvoud en betaalbaarheid van het systeem. De toestellen nemen nauwelijks ruimte in en konden worden geplaatst zonder ingrijpende verbouwingen of breekwerk. Alleen de meterkasten moesten worden aangepast vanwege de nieuwe driefasenaansluiting. Ook de kostenstructuur sprak de bewoners aan: de stroomkosten zijn relatief laag en worden voortaan per woning rechtstreeks afgerekend met de eigen energieleverancier. Daarmee heeft iedere bewoner inzicht in én controle over het eigen verbruik.

Loodgietersbedrijf Marijn van Herel uit Tilburg voerde de werkzaamheden uit. Eigenaar Jeroen van Herel blikt tevreden terug. „We hebben in De Wittenberch eerst twee proefopstellingen gemaakt, zodat we precies wisten hoe het moest en hoe lang het zou duren,” vertelt hij. „We waren met drie man: één hing de toestellen op, twee sloten ze aan. Diezelfde dag had iedereen weer warm water. Er was geen overlast en de bewoners hebben geen dag zonder warm water gezeten.”

Een van de eersten

De doorstromers, geleverd via de Technische Unie en geïmporteerd door AB Sales & Trade, werden per appartement in de meterkast geplaatst. De oude centrale gasboilers werden verwijderd, de gasleiding afgekoppeld. Voor de installatie was wel een aanpassing van de meterkasten nodig: netbeheerder Enexis gaf toestemming voor de benodigde verzwaring en legde nieuwe kabels aan.

Aarjen de Boer van AB Sales & Trade importeert de elektrische doorstromers al twintig jaar. „We waren destijds een van de eersten,” zegt hij. „Mensen gingen steeds vaker elektrisch koken en ik zag de doorstromer als een simpele, efficiënte manier om warm water te maken. In 2017 kreeg het pas echt een vlucht door de energietransitie.”

Volgens De Boer past de oplossing perfect in het streven naar verduurzaming, zeker voor Verenigingen van Eigenaars (VvE’s). „Met deze decentrale warmwatervoorziening tackel je alle problemen in één keer. De hoge gasrekening verdwijnt, het systeem is veel duurzamer en de kosten worden eerlijk verdeeld. Een boiler houdt het water constant op temperatuur, een doorstromer verbruikt alleen energie op het moment dat je warm water vraagt. Dat scheelt enorm.”

Een belangrijk punt dat vaak over het hoofd wordt gezien bij de overstap naar elektrische doorstromers, is het werkelijke energieverbruik. Op papier lijkt het alsof het systeem een gigantische belasting vraagt: alle doorstromers samen zouden in De Wittenberch goed zijn voor 770 kW elektrisch vermogen. In de praktijk ligt dat echter heel anders.

„Je moet kijken naar de gelijktijdigheid,” legt De Boer uit. „Niet iedereen doucht of tapt warm water op hetzelfde moment. Op basis van de DIN-gelijktijdigheidstabel kom je bij dit project uit op 5,6 procent van 770 kW, en dat is dan 43 kW in totaal.”

De DIN-gelijktijdigheidstabel houdt rekening met het feit dat gebruikers hun apparaten niet allemaal tegelijk inschakelen. In een appartementencomplex betekent dat: terwijl de ene bewoner onder de douche staat, zit de ander aan de koffie. Door die spreiding kan de elektrische infrastructuur veel lichter worden uitgevoerd dan de som van alle individuele vermogens doet vermoeden.

„Het is een belangrijk inzicht,” benadrukt De Boer. „Veel mensen schrikken van de cijfers als ze alleen naar de vermogens op het typeplaatje kijken. Maar met gelijktijdigheid in het achterhoofd blijkt een doorstromerproject voor VvE’s technisch uitstekend haalbaar.”

De doorstromer van CLAGE, het Duitse merk dat AB Sales & Trade in Nederland vertegenwoordigt, is een compact apparaat dat water direct verwarmt bij het tappunt. Er is geen voorraadvat en dus geen stilstandverlies. „Dat is een groot voordeel,” zegt De Boer. 

Klein en eenvoudig te plaatsen

De toepassing beperkt zich niet tot appartementencomplexen. AB Sales & Trade levert de toestellen ook aan ziekenhuizen, verzorgingshuizen, hotels en particuliere woningen. Overal waar warm water nodig is, kan de elektrische doorstromer een oplossing bieden. Zeker op plekken waar nu nog een centrale warmwatervoorziening op gas aanwezig is, vormt hij een duurzaam en efficiënt alternatief. „Hij is klein, eenvoudig te plaatsen en vraagt nauwelijks onderhoud,” aldus De Boer. „Dat maakt hem ideaal voor renovatieprojecten waar ruimte beperkt is en de installatie snel moet verlopen.”

Voor de VvE van De Wittenberch was naast verduurzaming vooral de eerlijkere verdeling van kosten doorslaggevend. Waar voorheen alle bewoners evenveel betaalden, ondanks uiteenlopend waterverbruik, heeft nu ieder appartement zijn eigen toestel en dus zijn eigen energierekening. „De bewoners waren positief verrast dat het zo soepel verliep”, zegt Van Herel. ,,Geen rommel, geen breekwerk, en toch een grote stap richting een toekomst zonder gas.”