Stille ventilatie, slimme koeling en maatwerk voor scholen

Spirair denkt mee met installateur

Scholen verduurzamen is zelden een standaardklus. Zeker niet als het gaat om bestaande gebouwen, beperkte inbouwhoogtes en strakke planningen tijdens vakanties. Voor installateurs vraagt dat om flexibiliteit, slimme techniek en leveranciers die meedenken. In de samenwerking tussen installateur Burg Installatietechniek en ventilatiespecialist Spirair komt dat goed samen. Bij meerdere schoolprojecten, waaronder basisschool Paschalis in Den Haag, blijkt hoe een adviserende groothandel en installateur samen tot praktische oplossingen komen.

De samenwerking tussen beide partijen gaat al jaren terug. Volgens Mark Overvliet, werkvoorbereider en calculator bij Burg Installatietechniek, is juist die korte lijn een belangrijke kracht. ,,Als ik bel, wordt er opgenomen of teruggebeld. En als we ergens tegenaan lopen, vinden we elkaar altijd. Dat maakt echt verschil in projecten waar de planning strak is en de omstandigheden steeds veranderen.” 

Burg Installatietechniek, actief in een straal van ongeveer een uur rond Lisse, richt zich op warmte, koeling, regeltechniek en ventilatie. Juist in renovatie- en verduurzamingsprojecten neemt ventilatie met warmteterugwinning een steeds grotere rol in. Voor complexe ventilatievraagstukken werkt het bedrijf regelmatig samen met Spirair. Het familiebedrijf, volgend jaar 35 jaar actief en inmiddels in de derde generatie, profileert zich nadrukkelijk als adviserende groothandel in ventilatie. Waar een traditionele groothandel vooral materialen levert, pakt Spirair het anders aan. Volgens Dennis Pothoven, commercieel directeur, begint het vaak al veel eerder in het proces. ,,Installateurs bellen ons niet met een boodschappenlijstje, maar met een vraagstuk. Bijvoorbeeld: we hebben een schoolgebouw, dit zijn de eisen, hoe zouden jullie het aanpakken? Vanuit daar bouwen we een compleet ventilatieconcept op.” 

Die aanpak onderscheidt Spirair in de markt. Het bedrijf levert niet alleen componenten, maar denkt actief mee in ontwerp, selectie en uitvoerbaarheid. ,,Ventilatie is een soort legobouwpakket,” zegt Pothoven. ,,Je moet weten welke onderdelen samen het beste resultaat geven.”

Ventilatie uit het zicht

Die kennis komt vooral van pas bij renovatieprojecten, waar standaardoplossingen vaak niet passen. Een goed voorbeeld daarvan is het basisschool Paschalis in Den Haag. De vraag: ventilatie en koeling toevoegen in een bestaand schoolgebouw, zonder dat de installatie zichtbaar aanwezig zou zijn in de lokalen. De oplossing werd gevonden in compacte WTW-units boven het plafond. Hiervoor koos Burg Installatietechniek in samenspraak met Spirair voor de Alfa95 Flat SQ-unit, onderdeel van hun Scholen-concept. SQ staat voor Super Quiet en dat zegt alles al: stil opereren was een belangrijk uitgangspunt. ,,In een klaslokaal is geluid echt cruciaal,” zegt Overvliet. ,,Je wilt geen installatie die constant hoorbaar is. Dat leidt af.” 

De SQ-units combineren ventilatie met warmteterugwinning en zijn specifiek ontwikkeld voor toepassingen waar geluidscomfort en beperkte ruimte samenkomen. Bij het Paschalis werden de units gecombineerd met externe DX-blokken en geluidsdempers. Daarmee kon naast ventilatie ook koeling worden toegevoegd, zonder extra installaties in het lokaal. Het project valt binnen de Frisse Scholen-regeling, waarbij is ingezet op klasse B voor luchtkwaliteit.Volgens Overvliet is de SQ niet zomaar een standaardproduct. ,,We werkten vroeger met andere systemen en liepen tegen praktische dingen aan. Filters die lastig bereikbaar waren, ingewikkelde regelingen. Vanuit die ervaringen is deze unit echt doorontwikkeld. Een belangrijk praktisch voordeel is dat de filters zijn vanaf de zijkant bereikbaar zijn. Dat maakt onderhoud eenvoudiger, zeker in het plafond.” Ook de regeling is bewust simpel gehouden. ,,Er zitten genoeg opties in, maar de basis is overzichtelijk. Dat werkt prettig voor installateurs en eindgebruikers.” De units ventileren op basis van CO2-metingen. Daarmee wordt het ventilatiedebiet automatisch aangepast aan de behoefte in het lokaal.

Ventilatie en koeling in één systeem

Een belangrijke ontwikkeling binnen Spirair is de integratie van DX-techniek in de WhisperAir-units, de andere kant van hun Scholen-concept. Waar ventilatie en koeling eerder aparte installaties waren, worden die nu samengebracht in één toestel. Het eerste prototype draait inmiddels in testopstelling in combinatie met een warmtepomp. Dat biedt duidelijke voordelen. ,,In plaats van twee installaties heb je er nog maar één,” zegt Pothoven. ,,Dat scheelt ruimte, installatietijd en regeltechniek. Ook de aansturing wordt eenvoudiger. Via één regeling wordt zowel ventilatie als koeling aangestuurd.”

Voor scholen is dat een praktisch voordeel: minder losse bedieningselementen en minder kans op verkeerd gebruik. ,,Docenten drukken graag op knoppen,” zegt Overvliet. ,,Hoe simpeler het systeem, hoe beter.”

De regeling heeft daarnaast ook een eigen cloud. Via een portal kunnen installateur en opdrachtgever op afstand meekijken en bijsturen. Dat blijkt vooral in de opstartfase waardevol. ,,Je kunt bijvoorbeeld de warmtepomp iets eerder laten starten of lokaal eerder laten koelen. Zo optimaliseer je het systeem op basis van praktijkervaring.”

Volgens Overvliet is dat voor veel scholen een aantrekkelijk alternatief voor een volledig gebouwbeheersysteem. ,,Een gebouwbeheersysteem is vaak duur en uitgebreid. Voor veel scholen is dit precies genoeg: goede ventilatie, wat koeling en wat verwarming.”

Strakke planning, strakke logistiek

Schoolprojecten kennen een extra uitdaging, de uitvoering vindt vrijwel altijd plaats tijdens vakanties. Bij Paschalis werd de renovatie in vier fases uitgevoerd, verspreid over een jaar. Vooral de meivakantie en zomervakantie waren cruciaal. ,,In sommige vakanties heb je maar twee of drie weken,” zegt Overvliet. ,,Dan moet alles kloppen.” Daar speelde Spirair ook logistiek een belangrijke rol in. ,,Wij krijgen vooraf exact welke unit waarheen moet, voor welke monteur. Daardoor kunnen we maanden vooruitplannen,” zegt Pothoven. ,,Dat voorkomt opslagproblemen op de bouwplaats en zorgt ervoor dat materialen precies op het juiste moment beschikbaar zijn.” Overvliet: ,,Dat is echt prettig. Niet alles op locatie, maar just-in-time geleverd.”

Hoewel de ontwikkeling sterk vanuit scholen komt, ziet Spirair bredere toepassingsmogelijkheden voor de WhisperAir met geïntegreerde DX-techniek. Denk aan kantoortuinen, bijeenkomstzalen of monumentale panden waar geen uitgebreid kanalensysteem mogelijk is. Pothoven noemt als voorbeeld een kinderdagverblijf in een oude boerderij. ,,Hoge plafonds, monumentale constructies, weinig mogelijkheden voor kanalen. Dan is één compacte unit een ideale oplossing.”

De verwachting is dat de geïntegreerde DX-variant eind dit jaar of uiterlijk volgend jaar breed beschikbaar komt. Voor installateurs betekent dat vooral eenvoud: minder componenten, minder afstemming en een compactere installatie. En precies daarin zit volgens Burg Installatietechniek de kracht van de samenwerking. ,,Spirair blijft niet hangen in standaardoplossingen,” besluit Overvliet. ,,Ze denken mee, zijn flexibel en durven producten door te ontwikkelen. Dat maakt ze voor ons een echte partner.”