‘Papier is geen hout’

Geplaatst op 11 december 2019 door Redactie

Het Maritiem Museum is een scheepvaart- en havenmuseum in het hartje van Rotterdam. Het museum kent een lange historie die teruggaat tot 1874. Wellicht niet het oudste, maar dan zeker wel een van de oudste als het gaat om maritieme musea. De basis voor de collectie werd gelegd door Prins Hendrik, in 1852. Sinds 1986 is het museum gevestigd aan de Leuvehaven, een van de oudste havens in Rotterdam.

De collectie geniet wereldfaam en brengt de maritieme geschiedenis in beeld, van de prehistorische boomkano tot de hightech offshore wereld. Met diverse wisselende tentoonstellingen voor alle leeftijden. Met twee eigen ateliers voor restauratie. En met een depot waarin meer dan 1 miljoen(!) objecten liggen. Een museum en evident dus dat het binnenklimaat (luchtvochtigheid, temperatuur etc.) aan hoge eisen moet voldoen. Om er voor te zorgen dat de bezoekers en medewerkers zich prettig voelen, maar vooral om de collectie in optima forma te houden. Het museum kreeg de laatste jaren steeds vaker te maken met vochtproblemen. Besloten werd om de centrale luchttechnische installaties aan te pakken. Onderdeel daarvan: het renoveren en technisch upgraden van luchtbehandelingskasten van Systemair. Een bijzondere klus om meerdere redenen.

Inside Job

Renz Klerks, Technical Manager: “Kijk, wij zijn een museum en we moesten wel in bedrijf blijven. Bovendien was het niet mogelijk om van buitenaf nieuwe kasten in het pand te krijgen. Je zou het een inside job kunnen noemen. Dankzij een goede samenwerking met alle betrokken partijen hebben we de klus toch goed kunnen klaren. Onder meer door het koppelen van luchtkanalen en het per kast ombouwen … een hele uitdaging voor de installateur maar prima gelukt.” Sjef Verboven, account manager Systemair valt Klerks bij: “Een goed begin is het halve werk en dat geldt bij dit project zeker.

“De technische upgrade komt in het kort neer op betere warmtewielen met ook vochtoverdracht.”

Toen alles op de rit stond hebben wij als leverancier de eindgebruiker niet veel meer gesproken en dat is in principe een goed teken. Het komt er op neer dat alleen de schil van de bestaande luchtbehandelingskasten is blijven staan en het binnenwerk is vernieuwd naar de huidige stand van de techniek. De technische upgrade komt in het kort neer op betere warmtewielen met ook vochtoverdracht. Hierdoor kan de bevochtigingscapaciteit worden gereduceerd. Bevochtiging door middel van stoom is omgezet naar adiabatische water-bevochtiging. Door de hoger gewenste luchttemperatuur bij intrede van de bevochtiger kan het warmtewiel altijd het maximaal toerental draaien en zo maximaal vocht terugwinnen uit de retourlucht. Een nog vaak onbekend maar groot voordeel bij adiabatische bevochtiging. Tot slot zijn alle motoren van de ventilatoren vervangen door energiezuinige IE4 motoren. Al met al een hele forse technische upgrade in techniek en duurzaamheid waar het museum weer jaren mee vooruit kan.”

Vervangen, renoveren en verduurzamen

Fokko Mienstra, adviseur/projectmanager Galjema, over dit bijzondere project: “De aanleiding voor dit project was het realiseren van een vervangende voorziening voor de bestaande stoombevochtigingsinstallatie. Door de hoge uitvalfrequentie kon de luchtvochtigheid in de museale ruimten niet worden gewaarborgd.

“Als wij de klimaatbeheersing niet op orde hebben wordt de biologische en chemische afbraak van de objecten versneld.”

Na een haalbaarheidsonderzoek naar de mogelijke opties voor het vervangende bevochtigingsconcept werd door de gemeente Rotterdam gevraagd om ook de renovatie en verdere verduurzaming van de bestaande LBK’s mee te nemen in het project. Het onderzoek hiervoor, inclusief het vaststellen van de nulstatus, heeft in nauw overleg met Systemair plaatsgevonden. Samen met Toine van den Boomen van Systemair is een optimaal vervangings- en verduurzamingsvoorstel uitgewerkt. Dit voorstel, met de bijbehorende regeltechnische consequenties zijn door Galjema verwerkt in een aanbestedingsdocument.”

Papier

Een rondgang door het museum onderstreept nog eens het grote belang van een optimale klimaatbeheersing. Tentoonstellingsruimten met prachtige objecten en veel mogelijkheden om interactief bezig te zijn. Maar ook ruimten met een wisselend aantal bezoekers. En dan het depot, met kaarten, houten replica’s … het is teveel om op te noemen. En als we het dan hebben over luchtvochtigheid en temperatuur behoeft het hier geen betoog dat het best lastig is om goed te zorgen voor de Wereldkaart van Gerard Mercator (1576) en het oudste scheepsmodel van Europa: het Mataró-model uit 1425. Renz Klerks vat het treffend samen: “Papier is nu eenmaal geen hout. Als wij de klimaatbeheersing niet op orde hebben wordt de biologische en chemische afbraak van de objecten versneld. Met deze vernieuwde technische installatie wordt dat niet alleen voorkomen maar kunnen we ook weer een aantal jaren vooruit.” Of de nieuwe installatie optimaal werkt? “Tot nu toe gaat het uitstekend. Hier en daar nog wat finetunen. Ik heb er alle vertrouwen in maar denk dat we over een jaar, als we alle seizoenen een keer hebben gehad, kunnen beoordelen of alles werkt zoals de bedoeling is.”

Reageren

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.
Dero-Uitgevers gaan zorgvuldig om met uw persoonsgegevens.
Bekijk het privacy statement